Πρέπει να παραδεχτούμε το εξής για τον Donald Trump: Αναγκάζει τους Ευρωπαίους να σκεφτούν πιο σοβαρά το πώς πρέπει να προστατεύσουν και να υπερασπιστούν την ήπειρό τους.
Ο Αμερικανός Πρόεδρος το παρατραβάει με τα απαξιωτικά του σχόλια για το ΝΑΤΟ, ενώ η εμμονή του να πείσει τους Ευρωπαίους να δαπανούν περισσότερα για την άμυνα είναι άστοχη. Παρολ'αυτά, τα ευρωπαϊκά κράτη εδώ και πολύ καιρό αντιμετωπίζουν τους αμυντικούς προϋπολογισμούς τους ως επέκταση της κοινωνικής τους πολιτικής. Το κόστος για το προσωπικό υπερβαίνει το 50% της αξίας των στρατιωτικών δαπανών σε όλες σχεδόν τις χώρες της ΕΕ, σε σύγκριση με περίπου 25% στις ΗΠΑ. Στο μεταξύ, οι δαπάνες για εξοπλισμό και έρευνα και ανάπτυξη φτάνει μετά βίας το 20% στην Ευρώπη, σε σύγκριση με περίπου 30% στις ΗΠΑ, ενώ μόνο περίπου το 22% της προμήθειας εξοπλισμού γίνεται συλλογικά από τα κράτη.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει μια πρόταση για να καταστούν οι ευρωπαϊκές αμυντικές δαπάνες πιο ορθολογικές. Αλλά αυτές οι εκ των άνω προς τα κάτω προσπάθειες γενικά δεν έχουν οδηγήσει σε σημαντικά αποτελέσματα. Υπάρχουν στην πραγματικότητα εκατοντάδες συνεργατικά στρατιωτικά έργα στην Ευρώπη, όπως η Διοίκηση Ευρωπαϊκών Αεροπορικών Μεταφορών (European Air Transport Command) στην Ολλανδία. Πολλές από αυτές τις προσπάθειες είναι διμερείς και ad hoc. Χωρίς ένα πιο συνεκτικό πλαίσιο, δεν θα κλείσει το μεγάλο χάσμα στις στρατιωτικές δαπάνες και δυνατότητες μεταξύ της Ευρώπης και των ΗΠΑ, ούτε θα καταστούν τα ευρωπαϊκά στρατεύματα πιο αποτελεσματικά.
Το ΝΑΤΟ λειτουργεί, παρά τις εντάσεις, για δύο κυρίως λόγους: τη σαφή αποστολή του –η συλλογική εγγύηση της ασφάλειας κατοχυρώνεται στο καταστατικό του- και την αμερικανική ηγεσία του.
Οποιοδήποτε σχέδιο της ΕΕ για συλλογική άμυνα θα απαιτούσε παρόμοιο σκοπό και κατεύθυνση. Ωστόσο, η Γαλλία, η οποία θα είναι η μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη στην Ευρώπη μετά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, ανέκαθεν έβλεπε την αμυντική πολιτική της ΕΕ ως αντίβαρο στο κυριαρχούμενο από τις ΗΠΑ ΝΑΤΟ και όχι ως αυτοσκοπό. Στο μεταξύ, η Γερμανία, υπήρξε απρόθυμη να αναλάβει τα ηνία, ενώ και άλλα έθνη είναι επιφυλακτικά να της τα δώσουν.
Ίσως τώρα τα πράγματα αλλάζουν. Κάπου μεταξύ Brexit και Τραμπισμού, τα ευρωπαϊκά κράτη ίσως αρχίσουν επιτέλους να αντιμετωπίζουν με ρεαλισμό την ανάγκη να προετοιμαστούν για απειλές εντός αλλά και εκτός της ηπείρου. Η επέμβαση του ΝΑΤΟ στη Λιβύη έδειξε ότι τα ευρωπαϊκά έθνη είναι πρόθυμα και ικανά να ηγηθούν τέτοιου είδους αποστολών.
Τίποτα από όλα αυτά δεν είναι για να πούμε ότι η ΕΕ χρειάζεται δικό της στρατό. Είναι μόνο για να επισημάνουμε ότι η Ευρώπη πρέπει να κάνει περισσότερα για να διασφαλίσει τη συλλογική ασφάλεια, και ότι μέρος της απάντησης βρίσκεται σε ένα πιο ευέλικτο (και λιγότερο κυριαρχούμενο από την Αμερική) ΝΑΤΟ. Καθώς οι Ευρωπαίοι θα εξετάζουν πιθανές αλλαγές, θα πρέπει να εστιάζουν λιγότερο στο αν τα μέλη του ΝΑΤΟ πληρούν τους όρους της συμμαχίας για τις συνολικές αμυντικές δαπάνες και περισσότερο στο πώς και πού ξοδεύουν τα χρήματά τους. Όσο περισσότερο είναι σε θέση η Ευρώπη να υπερασπιστεί τον εαυτό της, τόσο καλύτερο θα είναι για εκείνη. Και για τις ΗΠΑ.
www.capital.gr
Ο Αμερικανός Πρόεδρος το παρατραβάει με τα απαξιωτικά του σχόλια για το ΝΑΤΟ, ενώ η εμμονή του να πείσει τους Ευρωπαίους να δαπανούν περισσότερα για την άμυνα είναι άστοχη. Παρολ'αυτά, τα ευρωπαϊκά κράτη εδώ και πολύ καιρό αντιμετωπίζουν τους αμυντικούς προϋπολογισμούς τους ως επέκταση της κοινωνικής τους πολιτικής. Το κόστος για το προσωπικό υπερβαίνει το 50% της αξίας των στρατιωτικών δαπανών σε όλες σχεδόν τις χώρες της ΕΕ, σε σύγκριση με περίπου 25% στις ΗΠΑ. Στο μεταξύ, οι δαπάνες για εξοπλισμό και έρευνα και ανάπτυξη φτάνει μετά βίας το 20% στην Ευρώπη, σε σύγκριση με περίπου 30% στις ΗΠΑ, ενώ μόνο περίπου το 22% της προμήθειας εξοπλισμού γίνεται συλλογικά από τα κράτη.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει μια πρόταση για να καταστούν οι ευρωπαϊκές αμυντικές δαπάνες πιο ορθολογικές. Αλλά αυτές οι εκ των άνω προς τα κάτω προσπάθειες γενικά δεν έχουν οδηγήσει σε σημαντικά αποτελέσματα. Υπάρχουν στην πραγματικότητα εκατοντάδες συνεργατικά στρατιωτικά έργα στην Ευρώπη, όπως η Διοίκηση Ευρωπαϊκών Αεροπορικών Μεταφορών (European Air Transport Command) στην Ολλανδία. Πολλές από αυτές τις προσπάθειες είναι διμερείς και ad hoc. Χωρίς ένα πιο συνεκτικό πλαίσιο, δεν θα κλείσει το μεγάλο χάσμα στις στρατιωτικές δαπάνες και δυνατότητες μεταξύ της Ευρώπης και των ΗΠΑ, ούτε θα καταστούν τα ευρωπαϊκά στρατεύματα πιο αποτελεσματικά.
Το ΝΑΤΟ λειτουργεί, παρά τις εντάσεις, για δύο κυρίως λόγους: τη σαφή αποστολή του –η συλλογική εγγύηση της ασφάλειας κατοχυρώνεται στο καταστατικό του- και την αμερικανική ηγεσία του.
Οποιοδήποτε σχέδιο της ΕΕ για συλλογική άμυνα θα απαιτούσε παρόμοιο σκοπό και κατεύθυνση. Ωστόσο, η Γαλλία, η οποία θα είναι η μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη στην Ευρώπη μετά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, ανέκαθεν έβλεπε την αμυντική πολιτική της ΕΕ ως αντίβαρο στο κυριαρχούμενο από τις ΗΠΑ ΝΑΤΟ και όχι ως αυτοσκοπό. Στο μεταξύ, η Γερμανία, υπήρξε απρόθυμη να αναλάβει τα ηνία, ενώ και άλλα έθνη είναι επιφυλακτικά να της τα δώσουν.
Ίσως τώρα τα πράγματα αλλάζουν. Κάπου μεταξύ Brexit και Τραμπισμού, τα ευρωπαϊκά κράτη ίσως αρχίσουν επιτέλους να αντιμετωπίζουν με ρεαλισμό την ανάγκη να προετοιμαστούν για απειλές εντός αλλά και εκτός της ηπείρου. Η επέμβαση του ΝΑΤΟ στη Λιβύη έδειξε ότι τα ευρωπαϊκά έθνη είναι πρόθυμα και ικανά να ηγηθούν τέτοιου είδους αποστολών.
Τίποτα από όλα αυτά δεν είναι για να πούμε ότι η ΕΕ χρειάζεται δικό της στρατό. Είναι μόνο για να επισημάνουμε ότι η Ευρώπη πρέπει να κάνει περισσότερα για να διασφαλίσει τη συλλογική ασφάλεια, και ότι μέρος της απάντησης βρίσκεται σε ένα πιο ευέλικτο (και λιγότερο κυριαρχούμενο από την Αμερική) ΝΑΤΟ. Καθώς οι Ευρωπαίοι θα εξετάζουν πιθανές αλλαγές, θα πρέπει να εστιάζουν λιγότερο στο αν τα μέλη του ΝΑΤΟ πληρούν τους όρους της συμμαχίας για τις συνολικές αμυντικές δαπάνες και περισσότερο στο πώς και πού ξοδεύουν τα χρήματά τους. Όσο περισσότερο είναι σε θέση η Ευρώπη να υπερασπιστεί τον εαυτό της, τόσο καλύτερο θα είναι για εκείνη. Και για τις ΗΠΑ.
www.capital.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου